Tempo 🐌


De afgelopen periode nam ik vrij van ME-nieuws en activisme. Ik bande bewust veel berichten, al sijpelde er toch af en toe wel iets door mijn schild heen.

Zo mezelf afsluitend viel het op hoeveel nieuws over ontwikkelingen binnen de ME-gemeenschap slecht is, agiteert, raakt, verdriet doet of boos maakt.

Er viel ook veel te herkauwen en te verwerken. Afgelopen jaar nam ik afscheid van een aantal lotgenoten én van twee kennissen. In totaal waren er voor mij 5 overledenen te betreuren en dat is best veel. De emmer liep wat over.

Even pauze nemen en me meer op mezelf concentreren deed goed. Het gaf ruimte.

Ik heb vaak last van schuldgevoel. Ik voel me vaak verplicht iets voor anderen te betekenen. Ik wil dat ook echt maar voel ook de last van lotgenoten die niet voor zichzelf op kunnen komen. Die in het donker liggen. Goed verhoede dat ik zomaar voor me uit staar, naar het riet tuur achterin de sloot. Terwijl anderen dat niet kunnen.

Ook voelde ik me de laatste tijd wat opgejaagd. Het feit dat ik beter ben dan pak ‘m beet drie jaar geleden schept verwachtingen. Bij anderen én mezelf. Dus had ik in mijn hoofd een lijst van mensen die ik wil zien. Maar elk bezoek hakt erin en het kost me meestal toch meer dan ik aan mogelijkheden heb.

Deze zomer ga ik me daarom lekker op mezelf concentreren. Niet teveel vooruit plannen. Geen afspraken maken maar dingen op zijn beloop laten. Genieten van wat voor m’n neus gebeurt.

Zoals het nest meerkoeten in de sloot grenzend aan onze tuin.  Ik heb laatst ademloos zitten kijken hoe de hele familie meerkoet zich zat te poetsen, staand op een inmiddels veel te klein nest. En bedacht dat het wel wat leek op mijn (door mezelf veroorzaakte) situatie van teveel op mijn bord hebben liggen.

Nu ik afgelopen maand “vrij” nam, sliep ik ’s middags regelmatig twee tot drie uur. Iets wat me anders nooit lukt. En dat deed me goed.

Daarom ga ik deze zomer dus lekker door met prikkels weren. Het is nodig. Ik verdwijn niet en ik heb mijn ME-activisme ook voorzichtig weer opgepakt maar ik reageer niet meer op elk bericht en pas mijn tempo meer aan naar wat mijn mogelijkheden zijn.

Als je de mogelijkheid van een slak hebt moet je ook het tempo van een slak aanhouden.

Martine

Monotonie en verveling



Veel heb ik het er niet over want ik vind het een rot onderwerp, maar de dagen zijn monotoon en ik verveel me vaak te pletter. Ondanks dat ik 1001 dingen wil doen, wordt wat ik kàn doen natuurlijk  enorm beperkt qua uitvoering en duur.

Ik lees, teken, schrijf, redigeer, brei en kijk tv naast alledaagse handelingen als naar toilet gaan en me wassen. Ik word verzorgd door mijn vriend omdat ik te ziek ben om zelfstandig  te leven dus mijn energie gaat niet naar koken of huishouden.

Ik doe wat ik kan heel kort en zeker niet teveel of tegelijk op een dag.  Ook zijn er weken dat bijvoorbeeld lezen en tv kijken niet lukken en breien wel. Meestal doet mijn hoofd het maar gedeeltelijk. Andere weken lukt breien juist niet omdat mijn handen teveel pijn doen.

Ook zijn er dagen dat ik niets doe want niets kan. Dat zijn de moeilijkste dagen. Verder dan zinloos scrollen kom ik dan niet. Wat een rotgevoel oplevert. Maar helemaal niets doen levert ook een rotgevoel op. SM biedt in ieder geval nog wat contact met anderen.

Ondanks alle hobbies die afhankelijk van hoe het gaat wel of niet uitgevoerd kunnen worden, zijn er veel meer uren op een dag dan uren dat ik actief kan zijn.

De praktijk komt erop neer dat ik een groot deel van de dag naar het plafond lig te staren, of naar een kat. Het maakt me soms letterlijk gek van verveling en lamlendig.

Vaak leidt dat ertoe dat ik dan uit protest iets spontaans doe, zoals douchen. Om na een uur te constateren dat dat een heel d/stom idee was.

De monotonie wordt momenteel onderbroken door een blinde kat en alle zorgen die dat met zich mee brengt. De bijna valpartijen van het bed en van de trap bezorgen me regelmatig hartverzakkingen. Zijn ’s nachts dwalen over de bovenverdieping en luid miauwen verstoren onze slaap. En we voeren veel gesprekken over zijn kwaliteit van leven en of daar van dag tot dag veranderingen in zijn.

De situatie heeft grote impact. Omdat de nachtrust ’s nachts wordt verstoord, kan er overdag nog minder.  Ik lig uren en uren met Moos op me. En maak maar weer eens een foto van ons tweetjes, voor het niet meer kan.

Beetje progressie



Heel langzaam is er een beetje progressie in de zin van dat de PEM afzwakt. Ik voel me iets minder ziek, in vergelijking met de afgelopen twee maanden. Ik schrijf het met wat aarzeling op want ME is natuurlijk zo grillig als wat.

Terug op mijn oude baseline ben ik nog lang niet. Ik zie in mijn Fitbit app dat ik weer dramatisch weinig stappen zet op een dag. Dat zijn vooral stappen naar het chemische toilet hierboven en soms naar de badkamer. Al lukt dat nog niet dagelijks.

Eerlijk gezegd zakt de moed me in de schoenen. Ik heb het gevoel weer helemaal opnieuw te moeten beginnen. Nou ja, het is niet eens een gevoel hè, het is de realiteit. En ik vraag me af hoe vaak ik nog opnieuw moet beginnen.

Het was een hard bevochten vrijheid die ik had en die door externe gebeurtenissen die ik niet in de hand had, is verdwenen.

Wat ik van plan ben is een paar weken op dit plateau van rust en platliggen te blijven terwijl ik me wel nu wat minder ziek voel, zodat ik hopelijk echt wat stabieler kan worden.

Van daaruit hoop ik wat  voorzichtige stapjes te  gaan zetten. Heel langzaam gaan opschuiven. Net zoals ik twee jaar geleden heb gedaan. Dan heb ik het echt over wat extra stapjes naar de badkamer of de dagkamer. Eens wat langer overeind zitten en hopelijk weer eens naar beneden gaan.

Duimen jullie mee dat ik dit voorjaar toch in de tuin kan liggen?

Oogmeting

In mijn hoofd houd ik een lijstje bij van afspraken die ik moet gaan afwerken als ik moed en iets energie heb: een tandartscontrole, nieuwe gehoorapparaten laten aanmeten, een mammogram , mijn rijbewijs laten verlengen en mijn ogen laten opmeten.

Omdat ik al weken continu hoofdpijn heb, slechter zie en ik mijn ogen 6 jaar geleden voor het laatst heb kunnen laten opmeten, heb ik een afspraak voor oogmeting gemaakt voor as woensdag.

Ik ga dit echt op mijn tandvlees doen. Maar alle dagen hoofdpijn is ook vervelend en ik denk dat mijn ogen zijn achteruit gegaan. Niet vreemd gezien de lange tijd sinds de laatste oogmeting. En anders heeft de hoofdpijn een andere oorzaak maar dan heb ik mijn ogen kunnen laten uitsluiten.

Ik probeer na de oogmeting meteen brillen uit te zoeken, voor veraf en dichtbij, zodat ik niet nog eens terug hoef te komen.

In de wereld van chronisch ziekzijn kosten dit soort afspraken lepels die er niet zijn. Natuurlijk is het vooruitgang dát ik überhaupt die afspraak kan maken! En schuif ik de douchebeurt waar ik zo naar verlang maar weer een paar weken op.

Brainfog in de praktijk

Tekening: Brainfog, Martine

🌩️🌩️

Gisteren moest ik een activiteit doen die mij vooraf al wat voorbereiding en kopzorgen had gegeven. Toen ik tijdens het uitvoeren erachter kwam dat de tekst die was voorbereid niet kloppend was met de informatie die moest worden gedeeld, moest ik snel iets anders klaarmaken. Ik voelde tevens een grote tijdsdruk want het was NIEUWS met hoofdletters.

Mijn hoofd dacht ‘amme nooit niet’ en propte zichzelf vol met watten. Denken ging bijzonder traag, lezen lukte ook nog nauwelijks. Dus wat stond er nou in de tekst die ik moest begrijpen en in eigen woorden na vertellen? Geen idee.

Mijn lijf begon enorm te trillen terwijl ik vertrouwde handelingen uitvoerde die ik al honderden keer eerder deed op de laptop. In plaats van op publiceren te drukken, drukte ik helaas drie keer op delete en kon ik weer overnieuw beginnen. Telkens weer moeten bedenken wat de eerste stap moest zijn en wat de volgende.

De laptop ging ook spontaan een paar keer uit, of omdat ik op de uitknop drukte? Geen idee.

Eindelijk na meerdere pogingen lukte het. Ik bleef achter met rode konen, een op gil geslagen fluittoon in mijn rechteroor, gierende adrenaline, hortende ademhaling en kramp in mijn lijf. En vandaag heb ik PEM. Maar ik heb een post gepubliceerd!

Normaal zou ik dit hebben uitbesteed maar door een samenloop van omstandigheden lag dit taakje op mijn bord. En weet ik weer, ik kan niet onder welke druk dan ook presteren. Ik begrijp niet meer wat ik dan doe en de prijs is te hoog.

Gelukkig heb je geen MS!



Nooit vergeet ik dat de juf van onze zoon mij om de hals vloog, uitroepend dat ze had gehoord dat ik ziek was, dat ik MS had, en dat het allemaal verschrikkelijk was! Ik had net mijn ME-diagnose gekregen dus het zal in 2010 zijn geweest.

Ze knuffelde me stevig. Maar het medeleven, en haar armen om me heen, verdween toen ik zei dat het geen MS was maar ME.
Ze sprak haar opluchting uit en zei dat het dus gelukkig allemaal best wel meeviel. Ze zei letterlijk, “ik dacht dat je heel erg ziek was, maar gelukkig is het maar ME”.

“Weet je dan wat ME is?”, vroeg ik haar. Nee , dát wist ze eigenlijk niet. Maar het was gelukkig in ieder geval geen MS.

En toen begon er een soort pingpong met argumenten. Ik probeerde duidelijk te maken dat ME toch echt geen lolletje is, maar het kwam niet over.

Hoever ga je om mensen duidelijk te maken dat je toch echt wel ziek bent? Ga je in op opmerkingen die jouw ziekzijn bagatelliseren? Of houd je je energie voor jezelf? Welke mensen informeer je wel en welke niet?

Het is een afweging die ik vaak moet maken. Tegenwoordig spreek ik natuurlijk nog zelden mensen live maar online natuurlijk des te meer.

En ook online wordt het ziekzijn, mijn ziekzijn nog regelmatig, gebagatelliseerd. Onvoorstelbaar eigenlijk, want als je mijn posts leest dan weet je dat je beter zweetvoeten kunt hebben dan ME. Dat je het om die aandacht niet hoeft te doen, want die krijg je niet vanuit de medische wereld.

Ziektewinst is ook ver te zoeken want verlies van vrienden, inkomen, zelfredzaamheid en gezondheid is een groot drama natuurlijk, zeker als je daarbij optelt de niet aflatende strijd om erkenning.

Had ik aandacht gewild dan zou een andere aandoening een stuk beter zijn uitgekomen 🙈.

Maar goed, wist die juf veel. En ze kon er ook weinig aan doen. Onbekend maakt onbemind en in 2010 was er gewoon nog veel minder bekend over ME. Ik deelde er in ieder geval zelf nog niets over op social media (dat toen ook een veel kleinere rol speelde dan nu).

Wat dat betreft zijn de social media een zegen. Hoe verslavend ook, lotgenoten vinden elkaar en het is een mooie manier om “vrienden” terloops, en vaak ook iets minder terloops, te informeren over de ziekte ME.

Plus, ook fijn, hoewel het ziekzijn dus nog steeds soms wordt gebagatelliseerd (of consequent genegeerd wat soms net zo kwetsend overkomt), krijg ik tegenwoordig ook veel steun van mensen via social media.

Dat waardeer ik enorm, het doet goed. Natuurlijk ben ik meer dan mijn ziekzijn maar het ziekzijn belemmert mij zo in mijn dagelijkse leven dat de rol die het speelt nu eenmaal enorm is.

Zou het nu voorkomen dat me werd verteld dat ik gelukkig geen MS heb, dan zou ik iemand gewoon een vriendschapsverzoek sturen.

Martine 🍀

(Ps.ja, ik weet dat MS een klote ziekte is. Net als ME dat is.)

Motivatie



Wie hier regelmatig leest weet dat ik vrijwel alleen maar over ME schrijf. Alle facetten van het leven met een chronische ziekte passeren de revue.

Wat mij nog steeds motiveert, is anderen duidelijk te maken hoe leven met ME is, en wát het is. Voor zover dat kan natuurlijk want de ervaring van ziekzijn is persoonlijk.

Ik schrijf voor anderen, dat wil zeggen “de buitenwereld”, gezond en onwetend over ME. In de hoop om kennis over te brengen en begrip te kweken.

Maar ik schrijf ook voor lotgenoten. Voor herkenning en om te waarschuwen. Het komt nog veel te vaak voor dat nieuw gediagnostiseerde lotgenoten niets te horen krijgen over PEM en pacing van hun behandelaar.

Daarom zit er vaak een herhaling in mijn posts. Ook trouwens omdat die herhaling zich afspeelt in mijn leven. Ik doe iets en ik krijg PEM, ik doe weer iets en ik krijg weer een PEM. Of er gebeurt iets in mijn omgeving. Dat is ook al voldoende om in een PEM te raken. Er is immers nul veerkracht.

Rationeel weet ik wat ik moet doen om uit die “push en crash cyclus” te blijven, voor wat betreft wat ikzelf in de hand heb.


Ik moet keuzes maken met de energie die er is en dus prioriteiten stellen. Soms kies ik echter vanuit een emotie of een verlangen en doe ik iets dat eigenlijk buiten mijn bereik lig. Omdat ik ook maar een mens ben.

We hebben het leven ook niet in de hand. Soms pace ik keurig, respecteer ik mijn grenzen en dan wordt er een kat ziek, is er geluidsoverlast en krijg ik naar nieuws over iemand uit mijn omgeving. Ook dat is voldoende om in een PEM te raken.

En met elke PEM breekt het zweet me uit. Wat als ik er dit keer niet uitkom? Wat als dit weer leidt tot een achteruitgang? De angst is reëel aangezien ik ooit in een PEM van bijna een jaar zat.

Nu kun je natuurlijk zeggen “doe de zaken die je wel in de hand hebt en die teveel zijn, ‘gewoon’ niet”. Mijn leven speelt zich op de vierkante millimeter af en dat is loeizwaar. Elke week toewerken naar de wekelijkse douchebeurt. En verder bestaat elke dag uit dezelfde handelingen. Eten, rusten, wassen, rusten, weer eten, weer rusten. In een isolement leven dat zwaar is. Ondanks dat ik samenleef met Mischa, leef ik vooral in mijn slaapkamer nog steeds.

De uitjes die ik nu dus soms doe, breken de sleur en betekenen een enorme mentale oppepper, voedsel voor de ziel, ook al komen ze met een nare prijs.

En ik geloof er oprecht in dat dit geworstel laten zien, bijdraagt aan begrip over leven met ME. Op die enkeling na die denkt dat ik het dit alleen maar doe om aandacht te krijgen.

Update

Het is wat stil hier. Druk met andere zaken. Bijvoorbeeld de acties vanuit ME Centraal tegen de voorgenomen subsidietoekenning van ZonMw aan het consortium van Judith Rosmalen. Dat slokt veel tijd op.

Het mooie weer maakt dat ik wat minder inspiratie heb om hier te schrijven. Ik besteed mijn energie ook aan naar beneden gaan en in de tuin zitten. Daar zijn levert veel prikkels op en kost lepels die ik maar een keer kan uitgeven.

Laatst ben ik zelfs met Mischa naar het strand geweest! Vanzelfsprekend in de rolstoel maar ik ben daar toch even uitgestapt om het zand aan mijn voeten te voelen. Een absurde en overweldigende ervaring.

En zo is er meer. Binnenkort hopen we een weekje weg te gaan naar en boshuisje, alwaar de slaapkamer openslaande deuren naar het bos heeft.

Daarna liggen er voor mij een paar grote cognitieve uitdagingen in het verschiet, zoals een online mindfulness training voor patiënten, waar ik deze week een intakegesprek voor heb.

Ook start ik in juli met therapie via beeldbellen. Er is veel gebeurd de afgelopen jaren en ik heb het gevoel dat de stukjes die mij tot mij maakten, niet meer goed passen. Het is goed daarover te praten denk ik, met iemand die dat goed kan begeleiden. Ik ken deze therapeut van 15 jaar geleden en weet dat ze mijn grenzen respecteert.

Zo zijn er dus allemaal voor mij grote dingen aan de hand die mijn tijd en energie opslokken.

Wat positief is natuurlijk dát ik deze zaken überhaupt aanga. Daar had ik twee jaar geleden niet van durven dromen.❤️🙏