Mantelzorger Wout over ME


Mijn naam is Wout en ik ben de mantelzorger van mijn vrouw Lenny. In eerste
instantie dachten we aan een heftige burn-out, maar al vrij snel werd duidelijk dat het
ME was. Toen ze op bed belandde met het rolluik op een kiertje en praten fluisteren
werd, werd het goed duidelijk het heel ernstig was.

Je ziet het gebeuren en je voelt je zo machteloos. Ineens is je vrouw volkomen
afhankelijk van je. Ik was door mijn functie best wel in staat om op mijn werk veel te
regelen, maar aan de andere kant draaide ik ook piket en wist ik meestal wel hoe laat
ik wegging, maar eigenlijk nooit hoe laat en of ik die zelfde dag weer thuis kwam.
Ik probeerde mijn werk en de mantelzorg beiden zo goed als mogelijk te doen vanuit
een enorm verantwoordelijkheidsbesef.

Op een gegeven moment liep dat spaak en kwam ik bijna in een burn-out terecht en
meldde ik me ziek. Daar kwam nog bij dat mijn werkgever er absoluut van overtuigd
was, dat ik niet ziek was maar alleen maar thuis wilde zijn om voor mijn vrouw te
zorgen.

Dat werkte niet echt mee aan mijn herstel en er diende zelfs gedreigd te worden met
een kort geding door een in de arm genomen advocaat, om doorbetaling van mijn
salaris te garanderen.

Uiteindelijk besliste de bedrijfsarts, dat ik niet meer terug kon naar dat bedrijf en
diende ik weer te gaan solliciteren. Na 49 werkzame jaren was dat een nare situatie.
Mijn vrouw heeft hier natuurlijk ook alles van meegekregen. Voorheen verzweeg ik
nogal eens wat om extra prikkels te voorkomen, maar dat blijkt ook niet echt te
werken. Nu vertel ik alles, maar wel op het goede moment.

Op Koningsdag jl. ben ik met pensioen gegaan. Ik ben blij, dat ik (weer) gezond ben
en voor mijn vrouw kan zorgen. De hele dag is ingedeeld in tijdvakken en over de
week zijn de huishoudelijke taken verdeeld. Ik heb geleerd hoe een wasmachine
werkt en ook leerde ik koken. Alles op dezelfde tijd klaar hebben, dat was de grootste
kunst maar ik heb er ook wel lol in.

Je krijgt ook meer waardering voor wat een vrouw allemaal doet. Het lijkt allemaal zo
gewoon, boodschappen in huis, kleding heerlijk ruikend in de kast, een lekker
verschoond bed, alles keurig opgeruimd, etc..

Je sociale leven verandert ook enorm. Overal alleen naar toe. De echte lol is er
gewoon vanaf. Verjaardagen van je kinderen en kleinkinderen, daar hoor je met z’n
tweeën naar toe te gaan. Al jaren niet meer op vakantie kunnen, geen weekendjes
meer weg, geen klein autoritje, nee zelfs geen bakkie samen in de tuin.

Niet om zielig te doen voor mezelf, maar ik gun het Lenny zo erg. Het doet zo
verschrikkelijk pijn om haar d’r best te zien doen als de kleinkinderen af en toe een kroel komen geven om zodra ze weg zijn, volkomen in te storten en nauwelijks in
staat te zijn om bijvoorbeeld te eten.

Maar we blijven hopen. Ik (wij) geloven in een God van wonderen, dat houdt ons ook
op de been. We bidden ook dat artsen/onderzoekers de wijsheid mogen krijgen om de oorzaak te vinden van deze verschrikkelijke ziekte, zodat er gezocht kan worden naar een
oplossing cq. verlichting.

Ik wil ook mijn waardering uitspreken over iedereen die zich inzet om ME onder de
aandacht te krijgen dan wel te houden.

Wout

Foto genomen voor Lenny ziek werd

Het verhaal van Lenny

Op wereld ME-dag stuurde Lenny mij haar verhaal:

Wereld ME-dag. Eerlijk gezegd had ik er geen erg in omdat de ene dag in de ander overgaat en ik soms niet weet welke dag het ook weer is. Maar er kan niet genoeg aandacht aan geschonken worden, voor onszelf als patiënt en niet in de laatste plaats onze mantelzorger(s).

Vanochtend moest ik toevallig denken aan een sneeuwbal (jullie weten wel, zo eentje tijdens een sneeuwballengevecht ). Hij is nog redelijk klein in het begin, maar naarmate de tijd verloopt en rolt, wordt hij steeds groter en groter en groter. En onderweg neemt/sleurt hij alles van je af, je zelfstandigheid, het kunnen gaan en staan waar je wilt of nodig bent (oppassen, vrijwilligerswerk, huishouden, auto rijden, leuke dingen doen met kinderen en kleinkinderen, naar onze kerkelijke gemeente, familie en vrienden, etc.).

Naast de verbijstering en paniek en de gedachte in eerste instantie dat het om een burn-out gaat, begint het langzaam tot je door te dringen dat het om ME gaat. Wat in mijn geval redelijk snel bevestigd werd door de huisarts en een internist.

Na anderhalf jaar belandde ik op bed, in het donker, een situatie van geen prikkels meer kunnen verdragen en moeten fluisteren, met verdriet, wanhoop, paniek, rouw, huilen (zo uitgeput zijn dat je haast niet meer uit een hoestbui of iets dergelijks kon komen). Kortom: dag leven en NEE, niet welkom ME !

Soms – eigenlijk vaak – bad ik of God me thuis wilde halen omdat ik het ondraaglijk lijden vond en niet wist hoe vol te houden en vooral hoelang!! Nu, zeven jaar verder, zie en ervaar ik hoe Hij erbij was en me net genoeg kracht gaf om wel vol te houden.

Ondertussen had ik een zoektocht aan medicijnen en supplementen die hopelijk wat verbetering zouden kunnen geven, maar helaas werkte alles averechts. Ik had teveel bijwerkingen en verergering van Tinnitus wat inmiddels was ontstaan door een medicijn. En dan heb ik het nog niet over de immunologische en neurologische problemen.

Na ongeveer een half jaar kwam het gezin (zij zaten ook niet stil) met een psychosomatisch fysiotherapeut, die aan huis wilde komen , ondanks dat ik buiten zijn patiëntengebied lag. Hij heeft me met minuscule stapjes weer uit bed gekregen en zelfs zover dat we na een half jaar zelfs weer zelf naar zijn praktijk konden gaan en alles leek vooruit te gaan. Zelfs zo dat ik vijf maanden en 10 weekeinden intern in Zeist (GGZ Altrecht) op een SOLK (ja ja) afdeling geweest ben en waar ACT therapie gegeven werd (Acceptance en Commitment Therapy ). Helaas na thuiskomst voelde ik me verder achteruit gaan in plaats van vooruit, waar ik en ons gezin hoop op hadden.

Na driekwart jaar kwam ik weer op bed terecht.  Met m’n laatste krachten ben ik nog naar Stichting Cardiozorg in Hoofddorp geweest en daarna was het op. Nu na weer anderhalf jaar nog steeds 21 van de 24 uur op bed, gelukkig iets minder verdrietig maar nog zo ziek en uitgeput.

Het gezin (groot en klein) heeft ook verdriet, de een wat meer en de ander wat minder. Wat logisch is, je wordt gemist als moeder en oma .

Dat gemis en verdriet blijft , maar er komt gelukkig wat ruimte om dankbaar te zijn voor de liefde en zorg van man (mijn mantelzorger), de liefde van het gezin en onze evangelie gemeente die na 7 jaar nog steeds voor me bidden en me missen en kaartjes en kleine attenties sturen.

Het is een ontzettend zware, invaliderende en je leven afnemende ziekte, maar opgeven is voor mij geen optie. Ik blijf hopen en vertrouwen!

Tekst en foto: Lenny

Stemmen uit het donker

Gisteren was er zoveel te delen dat ik niet aan alles ben toegekomen.

Aan het #niethersteld project heb ik ook meegedaan. Het is een zeer indrukwekkend geheel geworden van foto’s van ME-patienten die vertellen over hun leven

Dag vier



En gisteren was alweer de laatste dag. Zus vertrok om 10 uur ’s ochtends en ik was de rest van de dag tot ’s avonds 22 uur alleen, toen de heren thuis kwamen.

Ik deed overdag wat taakjes zoals katten eten geven, koffie zetten, eten opwarmen en de kattenbak verschonen en tussendoor rustte ik En, ik heb zelfs nog heel even getekend.

De thuiskomst was natuurlijk voor mij niet zo handig, zo laat. We hebben toch even gekletst. Het is toch bijzonder dat je kind weer thuis is na vijf maanden buitenland. Hij blijft nu de hele maand bij ons thuis logeren want hij kan pas per 1 maart weer in zijn kamer in Diemen.

Een van de dagen kreeg ik wel een enorme druk op het hoofd, letterlijk alsof mijn hoofd ontplofte. Dat was naar en beangstigend en een vreemde PEM reactie die ik nooit eerder heb gehad. Ik nam via pb contact op met een vriendin en die leidde me wat af, heel fijn. Daarna ben ik gaan rusten en tegen de avond nam het af.

Al met al is het deze dagen wel heel goed gegaan. Het was wel iets te gezellig met de mantelzorgers, dat gevaar blijft. Maar tussendoor kon ik opladen en uitrusten. En de man had het heerlijk gehad ❤️.

Dag drie



Nadat ik gisteren ’s ochtends mijn taakjes had afgewerkt ben ik weer naar boven gegaan. Het was nodig. Ik voelde dat ik ging instorten maar was tegelijkertijd nog helemaal hyper. Dat is nu het “tired but wired” zoals ze dat noemen. Uitgeput maar volledig doorgedraaid.

Toen zus kwam, praatte ik veel en snel, heel druk. Een slechte verstaander zou dan denken dat het heel goed met me gaat. Gelukkig had ze het wel door en liet me na een tijdje alleen met mijn gerebbel. Maar niet nadat we eerst nog bijna in ons broek piesten van het lachen.

Daarna was er veel rust voor mij. In de avond heb ik ook alleen gegeten om te voorkomen dat ik weer ging kwekken.

Nu is dag vier aangebroken. Zus gaat straks weg. Lunch zal voor mij worden klaargezet en eten pak ik uit de vriezer. Ik moet dat dan alleen even opwarmen en de katten vanavond eten geven.

Mischa en Sem verwacht ik ver na het avondeten. Het appartement in Praag moet eerst nog om 9 uur worden geïnspecteerd door de makelaar, daarna kunnen ze pas gaan rijden. Dus dat wordt een latertje.

Vandaag ga ik veel extra rusten want mijn lijf en brein protesteren aan alle kanten. Iedereen die iets van me wil of heeft gevraagd, moet maar even wachten.

Hoe ging dag twee?



De dag werd vooral beheersd door pijn en pijnbestrijding en als gevolg daarvan stond ik door de pijnmedicatie behoorlijk op mijn kop op een gegeven moment. Ik werd er wat hyper en vrolijk van.

Dit middel gebruik ik alleen in nood maar ’t was wel effectief.🙈

Eigenlijk was de dag uiteindelijk op de pijn na, best oké. Ik heb na de ochtendtaken veel gerust en twee afleveringen van een serie gekeken. Zelfs heel even getekend.

Daarna kwam vriendin Ingrid al weer. Ik kreeg een heerlijke chili-ovenschotel. We hebben ook fijn gepraat. Natuurlijk veel te lang voor mijn kunnen dus dat bezuur ik vandaag. Maar het was lang geleden dat ik zo heerlijk zorgeloos contact had met haar.

Straks komt zus. Die blijft tot dinsdagochtend. Dan moet ik alleen nog door tot dinsdagavond en dan staat de man al weer op de stoep, met kind en aanhang ❤️.

Ga ik me nu eerst uit bed hijsen om de veestapel te voeren.

Alleen thuis



Gisterochtend vertrok Mischa naar Praag, hij blijft weg tot dinsdagavond. Hij helpt onze zoon en diens vriendin terug verhuizen.

Na maanden daar wonen hebben ze meer spullen verzameld dan er mee kan worden genomen met de trein of bus. Het was dit of spullen verzenden en dan is ophalen de leukste en meest comfortabele oplossing.

Voor mij zijn het spannende én inspannende dagen. Elke dag komt er iemand langs voor de vaat, avondeten en de kattenbak. Ook wordt er zoveel mogelijk voorbereid voor ontbijt en lunch, zodat ik alleen maar hoef te pakken.

Mijn taakjes zijn de katten eten geven en de spullen die klaarstaan pakken. Evengoed zeer heftig voor mij. Ondanks enorme pijn vanmorgen moest ik natuurlijk wel de katten eten geven. Ik had wel extra pijnstilling genomen en heb gewacht tot ik voelde dat het iets aansloeg. Tot grote verontwaardiging van de heren. Gerrie wist zelfs vanaf beneden jammerlijke dramatische geluiden te maken die goed tot boven doordrongen.

Nou ja. Dag 1 is voorbij en ik werd goed verzorgd door vriendin Ingrid die zelfs het voorjaar mee in huis nam en heerlijk voor me heeft gekookt.

Op naar dag twee.

Vast in niemandsland



Zo voelt het vaak. Voor een deel zichtbaar, voor een deel onzichtbaar.
Soms lijkt het wel alsof wat niet gezien wordt, ook niet bestaat voor de buitenwereld. Maar juist het onzichtbare beheerst mijn leven.

Het betekent pijn, isolement, verdriet, wanhoop, frustratie, eenzaamheid.

Het betekent ook hoop, geloof, groei en geduld. Maar dat is niet te zien.

Contact, gezien en gehoord worden…het is een levensbehoefte

Verlies van controle

In de winter van 2019/2020 gleed ik af naar zeer ernstige ME. Een op alle niveaus zeer ingrijpende en aangrijpende gebeurtenis.

Dit is een poging iets van mijn gevoel vast te leggen. Nu ik uit het donker kom, heb ik de behoefte terug te kijken.

Hoe was het, wat gebeurde er, en wat blijft er van je over als je 24/7 in het donker ligt? Het gebeurde, het was er en het had gevolgen. En die wil ik onder ogen zien.

Ik vrees dat dit niet prettig leesbaar is. Maar wie weet raak ik er toch iemand mee en zorgen mijn woorden voor herkenning




Hoe reageer je in een noodsituatie? Wat doe je als je bedreigd wordt? Ik dacht daar vroeger wel eens aan. Zal ik heldhaftig zijn of op de vlucht slaan? Blijf je stoer en sterk in extreme situaties? En is dat altijd het slimste om te doen? Heb je überhaupt een keuze?

Je kunt nooit voorzien hoe je reageert en hoe je je voelt in een bedreigende situatie. Ik was 24 uur per dag bang toen ik zeer ernstige ME kreeg. Wat ik het meest angstaanjagend vond, was dat ik niet wist waar tegen ik vocht.

Wát ME veroorzaakt weten we niet, al zijn er inmiddels veel vermoedens. Krijg je ME, dan vecht je tegen een vijand die zich kenbaar maakt in venijnige details maar zich niet laat grijpen.

In het najaar van 2919 en de winter van 2020 besloot de achteruitgang die zich het jaar daarvoor al had ingezet, een tandje sneller te gaan.

De crashes volgden zich steeds sneller op en “ineens” zat ik in een PEM die maanden duurde.

Ineens was ik bedlegerig.

Ineens kon ik niet meer naar het toilet lopen, mezelf wassen, traplopen, zittend eten, een gesprek voeren, slapen, me door het huis bewegen, leven.

Het voelde als een tsunami. Niet alleen het geweld van de ME waarmee ik de controle over mijn lijf verloor, maar ook de emoties die erop volgden.

Er was 24/7 angst. Om wat er gebeurde en wat er nog stond te gebeuren. Angst om de angst.

Uiteindelijk was het meest beangstigende voor mij het totale gebrek aan controle over mijn lijf en leven.

Iedereen zal zeggen, “ja maar je hebt nooit iets in de hand”. Klopt. Wat ik bedoel is het verlies van controle over je lichaamsfuncties.

Op sommige dagen kon ik wel een handeling verrichten maar wist ik dat de klap binnen een kwartier zou volgen. Dus waste ik me niet, deed ik niet het licht aan en keek ik geen tv.

Op andere dagen kon ik niets, al zou ik het willen. Mijn lijf liet zich niet mobiliseren tot welke handeling dan ook. Opgesloten in mijn lijf.

In beide gevallen was er een totaal verlies van controle. Ik verloor de zeggenschap over mijn lijf en dat doet wat met een mens.

Wilde ik weten hoe ik zou zijn in extreme situaties? Hoe ik me zou gedragen? Nou, ik ontdekte het. Ik veranderde in een plasje. Ik was letterlijk verlamd door angst. Terwijl ik normaal zo vechtlustig ben.

Het moeilijke met ME is dat je niet weet waartegen je vecht. Geen afgebakende plek in je lijf waarmee je de strijd kunt aangaan door middel van een kuur of een operatie. Geen prognose van “zoveel overlevingskans na deze en deze kuur”. Geen behandelplan, zodat je enigszins weet waarop je je moet instellen.

Nee. Het enige wat we weten is dat u levenslang krijgt. Doe het er maar mee.

En nu? Nu ben ik voorbij de angst. Die brak me af tot op elke vezel en spier, tot er niets meer van mij over was.

Nu ben ik er weer, maar wie ik nu precies ben dat weet ik niet meer. Ik ben meer mezelf, dat wel. Geen bullshitpraat dat ik het licht zag, dat niet. Het is meer dat elk idee over mezelf werd afgebroken en ik opnieuw begonnen ben zonder vooringenomenheid over wat ik zou moeten zijn.

Maar of het dat waard was? Mwah.

Tekst en tekening Martine 🍀

De lijst met gemiste kansen



Er is een lijst met gemiste kansen
Met gebeurtenissen die niet mogen zijn
Met dat wat ik moet missen
Geen ‘misschien’, ‘als’ of ‘dan’

Er is een lijst met gemiste kansen
Die in de loop van 15 jaar
Steeds langer en pijnlijker wordt
Steeds meer bevat van wat niet is

Er is een lijst met gemiste kansen
Waarop mijn zoon steeds ouder wordt
Mijn liefste rimpels krijgt
En ik lijk te verschrompelen

Er is een lijst met gemiste kansen
Vol rouw, verdriet, boosheid en verlies
Vol ongeloof, verbazing en frustratie
Vol pijn, kramp en woede

Er is een lijst met gemiste kansen
Waarbij ik toch meega met uitjes
Wandelingen op het strand
En vol met woeste seks

Er is een lijst met gemiste kansen
Die heel mijn leven omvat
Een kassabon van verlangens
Van onschatbare waarde

Er is een lijst met gemiste kansen
Die alles bevat van wat niet mag zijn
Die ik heel zorgvuldig opberg
En koester in mijn hart

🦋Martine
afbeelding: Pixabay