Update Hugo

Afgelopen zomer schreef ik veel berichten over Hugo. Ik zamelde geld in voor medische basisbehoeften. Sindsdien kreeg ik regelmatig de vraag, hoe is het nu met hem?

Zijn verzorgster Lisa plaatste gisteren een update op zijn Facebook-pagina Hugo Alexander. Dit is de tweede update in een reeks van drie. Met toestemming plaats ik deze hier. Het is een rauwe inkijk in het leven met zeer ernstige ME en kan als schokkend worden ervaren.

In de tekst verwijst Lisa naar de crowdfunding die najaar 2019 werd gevoerd. Ook daar schreef ik toentertijd over.

🔹TWEE JAAR NA DE CROWDFUNDING – DEEL 2 VAN 3: HOE GAAT HET MET HUGO?🔹

Zoals in deel 1 van de update te lezen was, zijn een paar van de meest extreme en belastende stressoren weggenomen:

▪️Hugo is verhuisd naar een eigen, veilige en passende woning.
▪️ Hugo is voor een groot deel voorzien in zijn medische basisbehoeften.
▪️ Hugo heeft toegang tot een levenslang budget om zorg in te kunnen kopen.

Ondanks deze enorme ‘successen’, koop je je gezondheid hier helaas niet mee terug. Door het continue opdoen van kennis, weten we nu ook hoe weinig ME’ers in Hugo’s staat van de ziekte komen; slechts 2% bereikt het stadium van ‘very severe M.E.’ (Flemming 2017). Dat is gelijk een van de redenen waarom er vaak geen adequate en passende zorgmiddelen zijn. Hierdoor hebben we noodgedwongen vaak creatief moeten zijn met oplossingen en aanpassingen.

Daarnaast is stress is een van de grootste boosdoeners voor ME-ers. Stress wordt in ons lichaam gereguleerd door het zenuwstelsel en bij ME is het autonome zenuwstelsel ernstig ontregelend en disfunctionerend.
We hebben gemerkt, met het wegvallen van enkele grote stressoren zoals hierboven benoemd, dat Hugo’s cognitieve capaciteiten enkele procenten zijn verbeterd (dit verschilt wel per dag).

De heftige (neuro)cognitieve implicaties van zeer ernstige M.E. i.c.m. de verminderde doorbloeding naar de hersenen, te samen met de ernstige amnesia waar Hugo mee te kampen heeft, ervaart hij als zijn grootste en meest beperkende problematiek. Juist omdat zijn intellect en bewustzijn zo sterk aanwezig zijn. Qua fysiek bevindt Hugo zich momenteel al zeer lange tijd op zijn laagste en meest zorg-afhankelijke punt ooit en lijken we maar geen grip te krijgen op deze grillige ziekte.

Graag deel ik hieronder tien punten, die voor ons inmiddels heel normaal zijn, om zo een beter beeld te geven van Hugo’s huidige staat van gezondheid:

1️⃣ Hugo is al liggend per brancard en met ogen/oren afgedekt voor licht en prikkels verhuisd. Hij is noodgedwongen direct naar zijn slaapkamer gebracht. Dit betekent dat, na ruim 1 jaar, hij nog nooit (!) zijn eigen woning heeft kunnen zien.

2️⃣ Inmiddels ligt Hugo letterlijk 24/7 plat op zijn rug. Hij kan zijn hoofd niet meer draaien t.o.v. zijn romp door verergerde hypermobiliteit in o.a. zijn hoge nek, waardoor de wervels té beweeglijk zijn en zich bij draaiing in zijn ruggenmerg duwen. Dit is zeer gevaarlijk en kan grote problemen veroorzaken.

Om deze reden is doodstil liggen met de nek in dezelfde positie vrijwel de enige manier om energie te besparen en levensgevaarlijke situaties te voorkomen evenals de bijkomende symptomen zoals volledige ademstops, wegtrekkers, extreme draaiduizeligheid en clusterhoofdpijnen.
Om te zorgen dat zijn hoofd stabiel ligt, en dus niet door zwakte van de nekspieren één kant op valt, is er in zijn hoofdkussen een gat geknipt zodat hij echt volledig plat, recht en gefixeerd ligt. Een nek-brace is geen optie meer voor Hugo, dat is te over stimulerend en verergerd zijn klachten.

Ondanks dat hij zijn volledige lichaam nog kan voelen (juist, met alle pijn en ellendige symptomen), leeft hij zijn leven dus bijna alsof hij verlamd is. Op sommige momenten weet hij dan ook niet meer waar hij het moet zoeken, want hoe sterk je mentaal ook bent, 365/24/7 in dezelfde positie liggen (wakker en slapen) en enkel naar het plafond kunnen kijken, is voor ieder mens een marteling.

Met behulp van de crowdfunding is het mogelijk gemaakt dat Hugo op een hoge kwaliteit lattenbodem en medisch matras ligt, voorzien is van dynamische ligortheses ter ondersteuning en er – in maandenlange afwachting van de zorgverzekeraar- een Innocare ligsysteem gehuurd kon worden.
Echter is geen enkel bed en geen enkel lichaam gemaakt om 24/7 plat te liggen, de impact en gevolgen daarvan zijn dan ook duidelijk aanwezig.

(sommigen die dit lezen zullen ongetwijfeld denken ‘waarom nog doorgaan dan?’ en dat is een vraag die ook hier vaak opkomt, ook hierover later meer uitleg).

3️⃣ Leven op je rug vraagt veel aanpassingen. Zo kan hij niet meer aangekleed worden. Broeken zijn te zwaar en energie rovend om aan te trekken en te overprikkelend om te dragen. Over zijn hoofd kan helemaal niks, dus al zijn t-shirts zijn open geknipt zodat zijn armen door de mouwen gestoken kunnen worden, maar zijn shirt in feite op hem ligt.

4️⃣ We weten zelf niet meer wanneer Hugo voor het laatst de vloer heeft aangeraakt of zelfs zijn hoofd heeft opgetild. Letterlijk álles gebeurt op bed en bij álles ontvangt hij hulp/wordt voor hem gedaan. Van eten, tot wassen tot naar ‘de wc’ gaan.

Het is al meer dan 2 jaar geleden dat Hugo een douche / stromend water heeft gevoeld. Wassen kan slechts 1 a 2 keer per week en moet er gekozen worden tussen de lichaamsdelen. Haren wassen is een onmogelijke opgaven, dus wordt hij eens in de zoveel tijd kaalgeschoren. Ook toiletteren is iets wat hij niet meer alleen kan doen. Nooit, echt nooit, had hij gedacht dat hij die grens over kon gaan. En toch, als je vol strijdlust zit en er middenin zit, dan schuiven je grenzen steeds verder op.

5️⃣ Hugo’s saturatie (zuurstof gehalte) daalt vaak naar gevaarlijk lage waardes. Dit is, naast het feit dat hij soms onverwachte aanvallen heeft waarbij hij niet meer kan communiceren, een van de redenen waarom hij constante nabijheid behoeft: simpelweg om te controleren of hij niet in gevaar is.

Er zijn vaak momenten dat hij geen kracht heeft om te ademen en dat ook de deken te zwaar op zijn lijf drukt. Dan bouwen we met kussens en de deken een soort tentje over hem heen, zodat hij wel warm blijft, maar zijn buik ook vrij ligt om zo gemakkelijk mogelijk omhoog te kunnen bewegen en te kunnen ademen.

Helaas komt hij de dagen ook niet door zonder extra zuurstofondersteuning. Extra zuurstof krijgt hij middels een kapje toegediend wanneer zijn saturatie te lang te laag blijft en bij zijn vaak voorkomende clusterhoofdpijn aanvallen.

6️⃣ Ten tijde van de crowdfunding was Hugo volledig afhankelijk van vocht via het infuus en drinkvoeding. Hij was niet in staat om vast voedsel te kauwen en te verteren door tekort aan kracht en energie. De drinkvoeding was (en is) uit pure noodzaak, want goed voor de darmen is het niet. Daarom is Hugo inmiddels terug overgestapt op semi-vaste biologische voeding, vaak geblend dan wel gepureerd, maar het is toch weer een vorm van ‘vast’ eten.

Dit wordt hapje voor hapje aangereikt en soms lukt het maar om twee à drie happen te nemen voordat zijn hartslag de grenzen te buiten gaat en hij geen kracht meer heeft te kauwen. Op slechte dagen is hij afhankelijk van soepen en het komt ook vaak zat voor dat hij helemaal niet kan eten.

Ondanks dat de infusen hem verlichting brachten, bleek het risico voor infectiegevaar té groot: na een ernstige bloedvergiftiging in 2020, tezamen met twee andere langere ziekenhuisopnames met 42 graden koorts en zware antibioticakuren, hebben we besloten de infusen te stoppen. Te meer omdat het aanprikken van de infusen inclusief mensen van de technische thuiszorg over de vloer ondragelijk was voor Hugo.

Drinken, terwijl je plat op je rug ligt en zeer verzwakt bent is geen gemakkelijke opgave. Alle tuitbekers, drinkzakken en flessen hebben de revu gepasseerd. Bij vele moet je te veel zuigkracht zetten of ze zijn te zwaar om op te tillen. Gister nog hebben we zijn 2 halve liter flessen moeten vervangen voor kleinere en lichtere exemplaren. Baby flesjes. We proberen er een grapje van te maken, maar eigenlijk valt er weinig te lachen.

7️⃣ Door Hugo’s hypergevoeligheid en verstoorde immuunreacties heeft hij maandenlang op een zeer beperkt eliminatie dieet geleefd. De voedingsmiddelen die hij kon verdragen waren op slechts 2 handen te tellen. Indien hij iets ‘verkeerds’ binnen krijgt triggert dat heftige reacties: van allergische reacties, tot darmproblemen, tot neurologische klachten, tot aan bijna buiten bewustzijn raken aan toe. Dit laatste was voor de eliminaties een groot probleem.

Momenteel proberen we de inname van andere voedingsmiddelen op te bouwen (bijv. bepaalde groenten of gezonde eiwit-bronnen), iets wat met vallen en opstaan gaat, maar vooral met vele heftige en vervelende symptomen.

Helaas is dit niet alleen met voeding het geval, maar ook met blootstelling aan pollen, medicatie, licht, hitte, kou, geuren, chemische middelen en lichamelijke inspanning.

8️⃣ Mede dankzij de goede band die Hugo heeft opgebouwd met zijn neuroloog bij wie hij al sinds 2012 onder behandeling is (en welke dus ook de enorme achteruitgang heeft zien gebeuren), is het mogelijk geweest om via het ziekenhuislaboratorium uitgebreid bloedonderzoek te doen, op basis van Hugo zijn genen/DNA die wij zelf middels een particuliere organisatie al hadden laten onderzoeken.

Daardoor konden we met goede argumentatie (o.a. de gen uitslagen i.c.m. wetenschappelijke literatuur gelinkt aan M.E.) onderbouwen welke bloedwaarden een grote kans hadden om afwijkingen te vertonen, en ‘gelukkig’ hebben we die vermoedens grotendeels kunnen bevestigen met diverse significant afwijkende waardes.

Hierdoor hebben wij verklaringen kunnen voor diverse vraagstukken waar we maar geen grip op konden krijgen.
We weten dankzij deze uitslagen nu bijv. waarom medicatie- en behandeltrajecten ter stabilisatie en symptoombestrijding altijd voor verslechtering zorgden bij Hugo, zo ook de afgelopen 2 jaren, ondanks vele succesverhalen bij lotgenoten.

Middels uitgebreide research en zelfonderzoek (Natasja) proberen we ‘via de achterdeur’ de balans dermate te herstellen dat Hugo deze stappen wél kan gaan nemen. Helaas is dat tot op heden nog niet gelukt en moeten de alle mildste stappen en protocollen vaak al snel on hold gezet worden. Van paracetamol, tot vitamine C tot aan het aanvullen van elektrolyten: niks is vanzelfsprekend of zomaar mogelijk in Hugo’s geval.

De betreffende neuroloog heeft zijn internist collega endocrinoloog aan het team toegevoegd.
Daarnaast is er na de verhuizing een nieuwe huisarts gekomen die meer dan voormalige huisartsen bereid is te helpen binnen de mogelijkheden. Samen met deze huisarts zijn we al enkele maanden opzoek naar een manier om onderzoek/beeldvorming/echo’s van Hugo’s organen (die zo extreem veel pijn doen en problemen vertonen) aan huis af te kunnen nemen. We hopen dat dat te realiseren valt, want naar het ziekenhuis (ondanks dat de klachten daar wel om vragen) is helaas absoluut geen optie meer.

9️⃣ De periode rondom en voor de crowdfunding sliep Hugo maandenlang maar zo’n 3 uur per nacht (en ik dus ook). Het was extreem ontregelend voor hem, tot aan hallucinaties aan toe en het heeft voor nog grotere problemen in zijn endocrien systeem (hormoonhuishouding) gezorgd. Wanneer hij crashte (verlammende uitputting) sliep hij soms bijna 40 uur aan een stuk. Een dag- en nachtritme bestond niet. Ook zijn diepe (herstellende) slaap ontbrak.

Door de verhuizing en verandering in zorg (daarover in deel 3 van deze update meer) hebben we Hugo kunnen ‘slaap trainen’. Langzaamaan is het gelukt om dagelijks rond de 7-12 uren aan slaap te halen. Sommige periodes enkel in korte opgebroken stukken van 2 a 3 uur. Sommige (hele lange) periodes hebben we ’s nachts geleefd en overdag geslapen (zeer desoriënterend kan ik je vertellen, al is de stilte in de nacht voordelig). Momenteel zitten we in een periode dat Hugo zoals een gewoon mens betaamd in de nacht zo’n 8 uren aaneengeschakeld slaapt. Hoe lang dit mag duren weten we niet.

🔟 Een van de grootste kenmerken van Hugo’s ziektebeeld is het pathologisch onvermogen van zijn lichaam om voldoende energie op aanvraag te produceren met prominente en sterk verergerende symptomen bij het verbruiken van energie (energieverbruik is o.a. prikkelverwerking en dagelijkse activiteiten). Wanneer de energiedrempel wordt overschreden (wat bij Hugo al bij het minste of geringste gebeurt) zorgt dit voor een (vaak invaliderende) terugval en moet hij dagenlang herstellen door doodstil te liggen.

Om deze achteruitgang te beperken mag zijn hartslag slechts 10-20% boven zijn rusthartslag komen, wat betekent dat bij álles wat hij doet zijn hartslag tussen de 50BPM en 60BPM moet blijven.

Hierdoor doet hij al snel anderhalf uur over acht happen eten en moet hij vaak uren doodstil liggen nadat hij naar de wc is geweest. Tijdens het liggend naar de wc gaan en de minuten daarna laat zijn bloed melkzuur waarden zien, vergelijkbaar met die van een atleet die net een marathon heeft gerend.

Tv kijken, boeken lezen, typen, schrijven of gesprekken voeren zijn activiteiten die voor Hugo dan ook vrijwel niet mogelijk zijn. Bezoek of behandelaren ontvangen, artsen aan huis (wat an sich al zeer lastig te realiseren is) of uberhaupt meer dan één persoon in de woning aanwezig laten is te belastend voor zijn systeem.

Soms lijken kleinheden heel even te kunnen, zoals een klein berichtje typen middels digitale aanpassingen (speciale muis) en vergemakkelijkende applicatie voor het snel vormen van zinnen (inspreken kan helaas niet doordat Hugo alleen nog zacht kan fluisteren), maar eigenlijk wordt het altijd al zeer snel duidelijk dat Hugo het moet bekopen met verslechtering.

Ondanks dat het soms voorkomt, vaak uit pure (medische) noodzaak of in pure terror iemand een berichtje te willen sturen, dan wel zich even mens te willen voelen door online te verbinden met lotgenoten en/of dierbaren, heeft Hugo niet de luxe zijn gezondheid in te ruilen voor deze activiteiten.
_________

Als ik dit alles teruglees lijkt het alsof we veel weten en veel (naar omstandigheden) ‘goed’ voor elkaar hebben. Dat is niet het geval.

Ik durf wel te zeggen dat Hugo, maar ook ik op mijn eigen manier, beide door de hel zijn gegaan. En nog steeds. Elke dag is een struggle om te overleven en gaat gepaard met gevoelens van pijn, machteloosheid, wanhoop, angst en verdriet. En elke dag opnieuw wordt er gezocht naar oplossingen, hoop, houvast, acceptatie en rust.

En dan heb ik nog niet eens verteld over de zorg-situatie. Daarover meer in deel 3.

In liefde en dankbaarheid,
Lisa en/namens Hugo

❤️

Bron: fb-pagina Hugo Alexander ( https://www.facebook.com/448445708682789/posts/1835674489959897/)

Foto’s: archief Lisa en Hugo

Gefluister

Ineens is mijn stem weg. Net klonk hij nog door de slaapkamer. Nu niet meer. Praten doet pijn. Ik kan mijn stembanden niet aanspannen.

In mijn hoofd begint de riedel, die herkenbaar is voor elke ME-patiënt. Is dit een gewoon virusje of een bacteriële infectie? Een bijwerking van een net gestart medicijn? Een nieuw PEM-symptoom? En zo ja, is dit tijdelijk of gaat het niet meer weg?

Vooral de laatste mogelijkheid is beangstigend. Nooit weten of iets een nieuwe fase inluidt. De zenuwpijnen kwamen mijn leven geruisloos binnen sluipen. Eerst alleen tijdens PEM. Het beviel ze overduidelijk dus inmiddels hebben we, de pijnen en ik, een vaste dagroutine opgebouwd rond de pijnmedicatie heen, ook buiten PEM. Ze gaan niet meer weg ook al vroeg ik het beleefd.

En sinds een maandje heb ik een rare, stekende, heftige pijn rond mijn enkels. Valt niet tegen op te slikken. Gelukkig alleen nog tijdens PEM.

Voorlopig gok ik (hoop ik) dat het een ontstekingsreactie is. Alles altijd op PEM gooien houdt trouwens ook een gevaar in. Lig ik straks in mijn kist, denk ik nóg steeds ‘dit is vast PEM, morgen weer een dag’.

Dat gaat vies tegenvallen natuurlijk.

Kaartverkoop voor het goede doel

De Belgische vereniging 12ME en lotgenote en kunstenares Mascha Delena hebben de handen ineen geslagen om geld in te zamelen voor de Open Medicine Foundation (OMF). Dezelfde instelling waarvoor ik vorig jaar voor mijn verjaardag geld inzamelde.

Speciaal voor 12ME heeft Mascha van zes van haar kunstwerken kaarten ontworpen met verschillende, uniek gedecoreerde, achterzijden. De kaarten gaan vergezeld van bijpassende gekleurde enveloppen.

Door de aankoop van deze prachtige set kunstkaartjes steun je het biomedische onderzoek naar de ziekte ME.

👉 Voor een setje van 6 kaarten betaal je slechts: €10!!
👉 De prijs van 2 setjes is €18
👉 De prijs van 3 setjes is €24

Deze prijzen gelden voor zowel België als Nederland en zijn inclusief verzendkosten.

🔹Wat gebeurt er met de opbrengst?
Het geld dat 12ME hiermee ophaalt gaat integraal naar de Open Medicine Foundation, een Amerikaanse ngo die hoogstaand wetenschappelijk onderzoek naar ME financiert.

Als je voor eind november een setje (of meer!) koopt, wordt jouw bijdrage aan de OMF verdriedubbeld wegens Triple giving Tuesday (https://bit.ly/38YCJIz).

🔹 Wat doet de Open Medicine Foundation?
Zoals gezegd financiert OMF biomedisch onderzoek naar ME. Het werkt samen met topwetenschappers en heeft onderzoeksteams gelieerd aan prestigieuze universiteiten zoals Stanford en Harvard.

Inmiddels is het OMF-team uitgebreid met een ME-onderzoekscentrum in Australië, Canada en Zweden waar allerlei nieuwe studies voorbereid worden. Zowel de CEO, Linda Tannenbaum als de wetenschappelijk directeur, Ron Davis, hebben een dochter of zoon met ME en weten goed hoe invaliderend de ziekte kan zijn.

Door geld in te zamelen voor het OMF hoopt 12ME op een zo efficiënt mogelijke manier bij te dragen aan onderzoek naar ME, om uiteindelijk een behandeling voor ME mogelijk te maken.

🔹 Hoe kun je bestellen?
Stuur een mailtje naar info@12me.be met je gegevens en zij sturen de kaartjes naar je op. Je kan het bedrag overschrijven op BE80 6511 7929 2277 t.a.v. 12ME met de mededeling ‘kaartjes Delena’.

👉 Meer van het werk van Mascha is te vinden op haar website: http://www.maschadelena.nl. Ze exposeert tevens de maand oktober in de HEMA in Haarlem (NL).
👉 12ME: https://12me.be
👉 OMF: https://bit.ly/3hqOqwu

Deze tekst verscheen eerder op ME Centraal https://mecentraal.wordpress.com/2021/09/15/kaartverkoop-voor-het-goede-doel/

Heel erg blij zijn

Bij de start van elk nieuw medicijn kijk ik met angst en beven naar de bijsluiter. Ik slik mega veel medicatie en ik ben de afgelopen jaren door enorm heftige bijwerkingen gegaan. Om regelmatig na weken – soms maanden – opbouwen en slikken te moeten inzien dat een medicijn behalve veel ellende, niets opleverde.

Maar toch blijf ik proberen. Met een aandoening als ME is het vaak helaas nog volslagen onduidelijk waarom iets bij de ene patiënt wel aanslaat en bij de andere patiënt niet.

Voor de wijsneuzen: ik slik nooit zomaar iets en probeer niets in mijn eentje uit maar word hierin begeleid door een van de weinige ME-specialisten die Nederland rijk is.

Afijn. Terug naar de bijwerkingen. Toen ik deze bijsluiter las, werd ik zowaar hoopvol. Ik wil héél graag heel erg blij zijn. En ik wil ook best dingen zien, voelen of horen die er niet zijn, aangezien mijn leven beperkt wordt tot de slaapkamer.

Helaas. Deze bijwerkingen bleven uit. Eigenlijk alle bijwerkingen tot nu toe. Dat is best een zeldzaamheid. Bovendien lijkt dit medicijn gewoon te doen wat het moet doen: mijn spieren uit de 24-uurs kramp te halen.

Na 4 dagen slikken is de stand: beter slapen, beter kunnen ontspannen en minder pijn. En daar word ik vanzelf heel erg blij van. Snap ik ineens dat dát in de bijsluiter staat.

Je bent er altijd bij

Deze week kreeg ik een bericht van een goede vriendin. Ze was op vakantie naar Schiermonnikoog geweest en schreef “je bent er altijd bij”. En dat werd vergezeld door een prachtig tekstje, voor mij geschreven.

Ik was daar. Op het strand. Zeegeur snuivend. Terwijl ik in bed lag

Weten dat ik daar was, bij haar op het strand, zo liggend in bed, doet wat met mij.

Mensen nemen mij mee in hun hart. Ik word niet vergeten.

Ik besta nog.

Huilen

Eergisteren huilde ik tranen met tuiten om het zoveelste slachtoffer van gebrek aan zorg voor ME-patiënten. Wanhoop, angst, woede, verdriet. Het kwam er allemaal uit.

Natuurlijk kwam dat met een prijskaartje. Ik schoot in PEM. Ik was er nét uit.

Mijn eigen situatie is zo fragiel dat het me niet lukt goed stabiel te worden. Ik heb de afgelopen twee weken extra gerust, bovenop de vier uur per dag die ik al rust en alle handelingen aangepakt. Dat betekent letterlijk wat ik normaal nog wel doe, aan Mischa overlaten. Sokken uit mijn la naast me pakken en mij aantrekken, medicijnen pakken, water inschenken, etc.

Eén huilbui en ik kan opnieuw beginnen. Ik verkeer al twee jaar in een situatie dat bij wijze van spreken elk onaangekondigd zuchtje wind mij omver blaast. Sterker nog, ik lig al twee jaar op de grond en iets of iemand stampt me er verder in. “plat blijven liggen jij, we stampen en persen de levenslust en hoop eruit!” De angst leeft dat dit doorgaat tot ik onder die grond lig.

Het vliegt me aan. En vandaag zijn drie katten niet genoeg om dit leed te verzachten.

Dood door nalatigheid


Mijn hart huilt en mijn hoofd stroomt over. Er is wéér iemand overleden aan de gevolgen van ME. Iemand die kort geleden nog aangaf een huisarts te zoeken omdat zij door die van haar niet serieus werd genomen. Iemand die verslechterde en achteruitging tot een niveau dat het niet meer kon. Een vrouw die overleed omdat medici en politici ME niet serieus nemen. Het is een grof schandaal en ik ben zo boos en wanhopig dat ik lig te stuiteren in bed. De huilbui MOET er uit. En weer plaats ik een blauwe roos op mijn FB-tijdlijn. Het symbool waarmee ‘wij’ aangeven dat er iemand uit onze ME-gemeenschap is overleden.

Ik kende haar niet persoonlijk en toch huil ik om haar. Ik hoef haar niet persoonlijk te hebben gekend om haar strijd te (er)kennen, te snappen waar zij doorheen is gegaan. Ik ken haar wanhoop omdat het mijn wanhoop is. Lichamen die achteruit gaan en zorg die ontbreekt. Als mijn mantelzorger omvalt, heb ik een levensgroot probleem. Ziekzijn is erg. Ziekzijn en niet erkend te worden in je lijden is de hel.
De ME-gemeenschap keek het afgelopen jaar ademloos uit naar de publicatie van de nieuwe Britse NICE-richtlijnen. Voor leken en ME-maagden: deze richtlijnen zijn leidend hoe er met ME-patiënten wordt omgegaan.

In de huidige richtlijn worden nog steeds cognitieve gedragstherapie en graded exercise therapie aanbevolen. Dit is schadelijk voor ME-patiënten aangezien er geen rekening wordt gehouden met hét kenmerk van ME, post exertionele malaise (PEM): de verslechtering van de patiënt en opflakkering van symptomen van een fysieke of mentale inspanning.

In het voorjaar zou de nieuwe NICE- richtlijn verschijnen na (geloof ik vier jaar) studie, onderzoek en veel geouwehoer. Een voorpublicatie liet zien dat CGT en GET niet langer aanbevolen worden. Veelbelovend! De datum werd helaas opgeschoven naar augustus. En één dag voor publicatie in augustus kwam de mededeling dat de richtlijn werd opgeschort. Er zou geen consensus zijn over de nieuwe aanbevelingen. Aanhangers van een gedragsmatige benadering van ME hielden publicatie tegen.

De gemeenschap ontplofte. Uitstel heeft grote gevolgen. Ook voor Nederlandse ME-patiënten. De verwachting is dat Nederland NICE zal volgen wat betreft nieuwe richtlijnen. Tot die tijd geldt nog steeds het CVS-protocol waarin CGT en GET worden aanbevolen. Huisartsen en keuringsartsen blijven hiernaar verwijzen, ook al is de zogenaamde effectiviteit van CGT en GET al lang onderuit gehaald. Het leidt niet tot meer werkhervatting. Het leidt wel bij veel patiënten tot (soms zeer vergaande) verslechtering en vaak emotionele trauma’s.

Uitstel van een nieuwe richtlijn kost levens. Artsen blijven ME-patiënten een verkeerde behandeling door hun strot rammen. Doodzieke patiënten kunnen nergens terecht. De zorgmedewerkers, paramedici en huisartsen, grijpen terug op verouderde kennis.

Redenen voor suïcidale gedachten bij ME-patiënten zijn onder meer het uitblijven van correcte gezondheidszorg. Zelfmoordpercentages onder ME-patiënten zijn schokkend hoog: 6 keer hoger dan in de algemene bevolking.

Stel je eens voor hoe het voelt als je niets meer kunt, in het donker ligt, als je niet meer voor jezelf kunt zorgen, als je voelt dat je lijf ermee ophoudt, als je dag en nacht helse pijnen hebt en mensen blijven beweren dat je aandoening een vorm van deconditionering is en in stand wordt gehouden door verkeerd gedrag. Als de mensen die jou zorg zouden moeten geven een gevaar voor jou inhouden omdat ze je zorg ontzeggen, niet serieus nemen en wegsturen.

ME is dodelijk. De ziekte zelf kan dodelijk zijn maar het ontbreken van zorg kan ook dodelijk zijn. We willen niet dood, we willen leven! Levend begraven worden is alleen geen leven.

Rust zacht Ingrid.💙

Te weinig doen

Vlijt staat hoog in aanzien. Productief zijn wordt zeer gewaardeerd in onze samenleving. Daar groeien we mee op. Daar groeiden onze ouders ook mee op. Iets doen lijkt beter te zijn dan niets doen. ‘Ledigheid is des duivels oorkussen’, ‘niet lullen maar poetsen’ en ‘geen honing zonder werk’.

We leren van alles op school. Waar landen liggen die we waarschijnlijk nooit zullen bezoeken, tot rekenen en analytisch denken. We leren er ook dat we iets af moeten maken. Doe je dat niet dan word je werkje niet of slecht beoordeeld. En als we gaan werken is dat ook de norm, productie draaien. Die mentaliteit en levenshouding wordt er met de paplepel ingegoten, jaar in jaar uit. Het is in ons systeem gaan zitten, onder onze huid.

We leren weinig over rusten, ontspannen en grenzen aanvoelen. Luieren en rusten heeft lang een negatieve bijklank gehad. Tot we ontdekten dat stress dodelijk kan zijn of op zijn minst tot burn-out en depressies leidt. Massaal moesten we leren ontspannen. Wéér wat erbij op het ‘te doen’-lijstje. Wel naast het productief bezig zijn natuurlijk.

Wanneer je een ziekte als ME krijgt waarbij meer doen dan je aankan, je zieker maakt, dan moet je het hele proces in omgekeerde volgorde doorlopen. Ontleren. Iets doen zolang het niet schaadt. Stoppen ver onder je grens, of iets nu af is of niet.

Ik moest leren dat ik taken niet per se in een keer moet willen afronden. Dat het beter is minder dan meer te doen. Dat ik in eerste instantie geen fysieke grenzen voelde, omdat ik ze een leven lang heb genegeerd. Dat het helemaal niet normaal is om altijd tot ver over mijn grens te gaan om iets gedaan te krijgen. En dat het nu, zeker nu ik vrijwel niets kan, van levensbelang is dat ik vér onder die grenzen blijf.
Mijn brein is nog steeds zo afgesteld dat ik me goed voel als ik een stukje heb geschreven. Als ik iets gedaan krijg. Terwijl mijn grootste prestaties de rest van de tijd worden geleverd. De tijd die ik gebruik om te rusten. De keuzes die ik maak om iets niet te doen.

Soms doe ik meer op een dag en zie dat als goed, als vooruitgang. Maar meer is niet altijd beter. Meer is pas beter als ik het de volgende dag en de dagen daarna ook kan doen. Zo niet, dan was het juist slechter, een verkeerde inschatting.

Met een ziekte die soms per uur wisselt qua symptomen, moet ik altijd de veilige kant kiezen. En dat is het moeilijkste wat ik ooit heb moeten leren. Ik ben er nog steeds niet zo goed in.

Nog steeds leg ik mezelf langs de meetlat waarmee ik opgroeide. Terwijl luieren, rusten, luiwammesen en niets doen juist mijn levensdoel zou moeten zijn. Hoe meer ik iets niet doe, hoe meer ik mezelf in een positie breng waarin ik hopelijk ooit weer wat keuzes heb om te doen wat ik wil, zonder dat het moet, zolang er nog geen behandeling is.

Sorteercentrum

Een PEM zoals ik de laatste weken meemaakte is bijzonder beangstigend, door de duur en de intensiteit ervan.

Normaal kan ik goed relativeren met humor en zelfspot. Ik leid mezelf af met fijne dingen die nog lukken. Even lezen, tv kijken, online contact met vrienden. In mijn kamer word ik omringd met kunst en ik kan ook enorm genieten van het schaduwspel op de muren en het plafond als de zon door de kleine kieren van het gordijn weet te glippen. Of van de weerkaatsing van licht door glas.

Tijdens een zware PEM is dit allemaal niet mogelijk. Hoe langer het duurt, hoe zwaarder het wordt. Vooral pijn is allesomvattend en maakt mijn hele wezen zwartgallig. Wat als dit niet overgaat? Wat als het zo blijft? Nooit weten hoe lang het dit keer duurt maakt het zo zwaar.

Heel langzaam zijn de pijnen sinds een week of twee weer minder geworden. Denk ik, want mijn tijdsbesef is behoorlijk aangetast. Het is nu in ieder geval acceptabel en te managen met de medicatie.

Wat de extreme pijn heeft veroorzaakt weet ik niet. Eigenlijk weet ik dat nooit. Het kan een opeenstapeling zijn van kleine prikkels. Een specifieke prikkel kan te hevig zijn geweest. Of ik ben net iets te lang doorgegaan met een handeling.

Wie het weet mag zijn hand opsteken.